ABD Telif Hakkı Ofisi, yapay zeka şirketlerinin telif ihlalini kabul eden rapordan bir gün sonra başkanını görevden aldı

• ABD Telif Hakkı Ofisi, üretken yapay zeka eğitiminde kullanılan telif hakkıyla korunan eserlerin kullanımının adil kullanım sınırlarını aşabileceğini belirten Part 3 taslağını yayımladı; ertesi gün başkan Shira Perlmutter’ın görevden alındığı bildirildi
• Taslağın odak noktası, üretken yapay zeka geliştirme sürecinde büyük ölçekli veri kullanımının telif hakkı sahiplerinin iznini veya onlara ödeme yapılmasını gerektirip gerektirmediği
• Yapay zeka şirketleri, internet gibi kaynaklardan toplanan içeriklerle eğitim yapmanın adil kullanım olduğunu savunageldi; ancak eserlerin potansiyel pazarı veya değeri üzerindeki etkisi hukuki bir tartışma konusu olmaya devam ediyor
• Telif Hakkı Ofisi, araştırma ve analiz amaçlarından farklı olarak mevcut pazarla rekabet eden ifade niteliğindeki içeriklerin ticari olarak üretilmesi veya buna yasa dışı erişimin eşlik etmesi durumunda adil kullanım savunmasının zorlaşacağını düşünüyor
• Perlmutter’ın görevden alınması konusunda Temsilci Joe Morelle, olayı Elon Musk’ın yapay zeka eğitimi için telifli eserleri madencilikle toplama girişimiyle ilişkilendirdi; Beyaz Saray ise Library of Congress ile ilgili DEI ve çocuk kitapları meselesini ayrı bir görevden alma bağlamı olarak sundu

---

Telif Hakkı Ofisi Part 3 taslağının değerlendirmesi

• ABD Telif Hakkı Ofisi, telif hakkı ve yapay zeka hakkındaki raporunun üçüncü bölüm taslağını 9 Mayıs’ta yayımladı
  • Part 1, dijital replikaları ele alıyor
  • Part 2, üretken yapay zeka çıktılarının telif hakkı alıp alamayacağını ele alıyor
  • Part 3, üretken yapay zeka sistemlerinin geliştirilmesinde telif hakkıyla korunan eserlerin kullanılması meselesini ele alıyor
• Part 3 taslak PDF’i, üretken yapay zeka sistemlerinin “telif hakkıyla korunan eserleri de içeren devasa verilerden” yararlandığını varsayıyor
• Yapay zeka geliştirme sürecindeki eylemlerden hangilerinin telif hakkı sahibinin iznini veya tazmin edilmesini gerektirdiği temel mesele
• Telif Hakkı Ofisi, Part 3’ün nihai sürümünün yakında yayımlanacağını ve analiz ya da sonuçlarda önemli bir değişiklik beklenmediğini belirtiyor

Adil kullanım savunmasını zayıflatan koşullar

• Aynı mesele birçok davada ele alınıyor
  • Yapay zeka modeli geliştiricileri, ürünlerini internetten ve diğer kaynaklardan kazıdıkları içeriklerle eğittiklerini kabul edegeldi
  • İçerik üreticilerine veya telif hakkı sahiplerine ödeme yapılmayan örnekler tartışma konusu oluyor
  • Yapay zeka şirketleri, telif hukuku kapsamındaki adil kullanım hükümleri nedeniyle haksız olmadıklarını savunageldi
• Mahkemelerin adil kullanımı değerlendirirken baktığı unsurlardan biri, kullanımın telifli eserin potansiyel pazarı veya değeri üzerindeki etkisi
  • Yapay zeka şirketlerinin eser kullanımının pazar veya değer üzerinde etkisi olmadığına hükmedilirse adil kullanım uygulanabilir
• Telif Hakkı Ofisi taslağı, aşağıdaki koşullarda yapay zeka şirketlerinin adil kullanım savunmasının sürdürülebilmesinin zor olduğunu değerlendiriyor
  • Analiz veya araştırma amaçlı model dağıtımlarında çıktıların, eğitimde kullanılan ifade niteliğindeki eserlerin yerini alma olasılığı düşük
  • Devasa miktarda telifli eseri ticari olarak kullanıp mevcut pazarlarda rekabet eden ifade niteliğinde içerikler üretmek, mevcut adil kullanım sınırlarını aşar
  • Özellikle süreç yasa dışı erişim yoluyla gerçekleşmişse bunun adil kullanım kapsamını aştığı yönündeki değerlendirme güçlenir

Dava konusu yapay zeka şirketleri ve hukuk uzmanlarının tepkisi

• Teknoloji hukuku profesörü Blake E. Reid, bu raporu yapay zeka şirketleriyle ilgili davalar için “çok kötü haber” ve “yapay zeka şirketlerinin tam anlamıyla yenilgisi” olarak değerlendirdi
• Telif hakkı davalarıyla anılan yapay zeka şirketleri arasında Google, Meta, OpenAI ve Microsoft sayılıyor
• Dört şirketin tamamı Donald Trump’ın yemin töreni fonuna bağış yaptı
• Reid, Part 3 raporunun yayımlanma zamanlamasına dair de soru işareti bıraktı
  • Telif Hakkı Ofisi, raporu Kongre sorularına ve paydaşların ilgisine yanıt olarak yayımladığını açıkladı
  • Reid, Telif Hakkı Ofisi’nde bir tasfiyenin yaklaştığını ve bu yüzden raporun aceleyle yayımlanmış olabileceğini “spekülasyon” olarak dile getirdi

Shira Perlmutter’ın görevden alınması ve Elon Musk bağlantılı yorum

• Trump yönetiminin cumartesi günü Telif Hakkı Ofisi Başkanı Shira Perlmutter’ı görevden aldığı bildirildi
• Temsilci Joe Morelle (D-NY), açıklamasında görevden almanın “tesadüf olmadığını” söyledi
  • Morelle’e göre Perlmutter, Elon Musk’ın yapay zeka modellerini eğitmek için telifli eserleri madencilikle toplama girişimini onaylamamasının üzerinden bir gün bile geçmeden görevden alındı
  • Morelle, “onaylamadı” ifadesini Part 3 raporuyla ilişkilendirdi
• Musk’la ilgili sözler iki konuyla bağlantılı olabilir
  • Musk, Twitter kurucusu Jack Dorsey’nin “tüm fikri mülkiyet yasalarını kaldıralım” çağrısını yakın zamanda destekledi
  • Tesla ve SpaceX CEO’su Musk’ın, X kullanıcı gönderileriyle kendi yapay zekası Grok’u eğitme planı var

Beyaz Saray’ın sunduğu farklı görevden alma bağlamı

• Telif Hakkı Ofisi, Library of Congress’e bağlı bir birim
• Library of Congress’in başkanı önceki hafta görevden alındı
• Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt, bu görevden alma gerekçesi olarak DEI’nin desteklenmesini ve çocuklara yönelik kütüphaneye uygunsuz kitapların konulmasını gösterdi
• Perlmutter’ın görevden alınması, raporun bağışçılar veya Elon Musk üzerindeki olası etkisinden bağımsız olarak Trump yönetiminin çeşitlilik politikalarına yönelik karşı hamlesinin uygulanması da olabilir