Laboratuvarda değiştirilen sivrisinekler salındıktan sonra dang vakaları sert düştü

• Laboratuvarda değiştirilmiş sivrisineklerin salınmasının ardından dang oranlarının büyük ölçüde azalmasına dair haber
• Dang, Zika ve sarı humma gibi hastalıkları yayan Aedes aegypti sivrisineği, Wolbachia bakterisiyle enfekte edilerek hastalık bulaştırma kapasitesi azaltıldı
• Dünya Sivrisinek Programı, Wolbachia ile enfekte sivrisinekleri Kolombiya'daki Aburrá Vadisi'nin üç şehrine saldı ve dang enfeksiyon oranı %97 azaldı
• Programın en büyük salımı, Kolombiya'nın Bello, Medellín ve Itagüí şehirlerinde gerçekleştirildi; Nisan 2022'ye kadar Bello ve Itagüí'deki tüm sivrisineklerin %80'i, Medellín'dekilerin ise %60'ı enfekteydi
• Bu enfekte sivrisineklerin sahaya verilmesi, dang vakalarında büyük düşüşle ilişkilendirildi; her şehirde 10 yıl öncesine kıyasla azalma oranı %97'ye kadar çıktı
• Medellín'de yapılan vaka-kontrol çalışması, enfekte sivrisineklerin yerleştirilmesi ile dang vakalarındaki düşüş arasında nedensel ilişki buldu; sivrisineklerin salındığı mahallelerde dang %47 azaldı
• Benzer deneyler dünya genelinde de yapıldı; Endonezya'nın Yogyakarta kentinde dang vakaları %77 azalırken, Brezilya'da hastalık yükü %38 düştü
• Dünya Sivrisinek Programı yönteminin avantajlarından biri, "bir kez yeter" niteliği taşıması; Wolbachia sivrisinekleri yerel sivrisinek popülasyonuna girdikten sonra orada kalıyor
• Ancak dang patojeninin Wolbachia bakterisine uyum sağlayabileceği ve bu yüzden yöntemin uzun vadede etkisiz hale gelebileceği yönünde endişeler var
• Dünya Sivrisinek Programı'nın yöntemi uygulama açısından pahalı ve dangdaki düşüşün yalnızca Wolbachia ile enfekte sivrisineklerden kaynaklanıp kaynaklanmadığı hâlâ belirsiz
• Dünya Sivrisinek Programı operasyonlarını büyütmeyi planlıyor ve her yıl yaklaşık 5 milyar sivrisineğe Wolbachia bulaştıracak bir fabrikayı Brezilya'da kurmayı hedefliyor

[GN⁺]

Hacker News yorumu

• Laboratuvarda değiştirilmiş sivrisineklerin salınması, dang hummasının azalmasına büyük katkı sağladı ve özellikle dangın yaygın olduğu Malezya gibi ülkelerde önemli bir gelişme olarak görüldü.
• Dang hummasından en çok etkilenen Malezya, Singapur ve Hindistan gibi tropikal ülkelerdeki üniversite araştırma enstitülerinde bu tür araştırmaların neden daha popüler olmadığı sorgulandı.
• Bu laboratuvarda değiştirilmiş sivrisineklerde kullanılan Wolbachia bakterisinin, diğer viral hastalıkların ortaya çıkmasını engellemek gibi çeşitli etkileri bulunuyor.
• Benzer bir yöntem, tarım sektörünü tehdit eden yerli olmayan türlerin erkekleriyle rekabet etmek için kısır erkeklerin salındığı Los Angeles’taki meyve sineklerinde de kullanılıyor.
• GMO ürünleri örnek gösterilerek, bu tür müdahalelerin olası beklenmedik sonuçlarına dair endişeler dile getirildi; glifosata dirençli yabani otların evrimi nedeniyle herbisit kullanımının arttığı belirtildi.
• Dang hummasının ölüm oranı düşük olsa da, özellikle yoksul bölgelerde önemli bir sağlık sorunu olarak kabul ediliyor.
• ABD dışına çıkmamış Kaliforniya sakinleri arasında dang humması vakalarının bildirildiği belirtildi.
• Wolbachia, birçok virüsün neden olduğu enfeksiyonları engelleyen sivrisineklerin "sağlıklı bağırsak mikrobiyotası" olarak tanımlandı.
• Şu anda dang hummasına yakalanmış bir kişinin yorumu üzerinden, daha fazla bölgede bu "iyi sivrisineklerin" salınması çağrısı yapıldı.
• İnsanlara zararlı türleri kasıtlı olarak yok etmenin etik sonuçları üzerine bir tartışma bulunuyor.
• Bu yöntemle dang hummasının azaltılması sürecinin, 10 yıllık bir süreden söz edildiği için uzun vadeli olduğu anlaşılıyor.