- 1995’te ortaya çıkan IPv6, 32 bitten 128 bite genişletilen adresleme yapısı ile internet adresi tükenmesi sorununu çözmeyi amaçladı
- Ancak IPv4 ile uyumsuzluk, işlevsel farklılaşmanın yetersizliği, NAT’in yaygınlaşması gibi nedenlerle geçiş gecikti
- Uzmanlar, dağıtım maliyeti ve karmaşıklığı, yetersiz ROI, performans tutarsızlıkları gibi etkenlerin hâlâ başlıca engeller olduğunu belirtiyor
- Buna rağmen IPv6, mobil·bulut·IoT ortamlarının büyümesi için temel sağlayarak internetin genişlemesine katkıda bulundu
- IPv6, tam bir ikameden ziyade internetin sürdürülebilir büyümesini mümkün kılan altyapısal bir başarı örneği olarak değerlendiriliyor
IPv6’nın ortaya çıkışı ve hedefi
- 1990’ların başında internetin yaygınlaşmasıyla IPv4 adres tükenmesi endişesi doğdu ve yeni bir protokole ihtiyaç olduğu gündeme geldi
- 1995’te RFC 1883 ile IPv6 tanımlandı ve IPv4’ün ardılı olarak önerildi
- IPv6, adres alanını 32 bitten 128 bite çıkararak yaklaşık 340 undesilyon (39 basamaklı sayı) adres sunuyor
- Böylece insanlığın ihtiyaç duyacağı tüm internet adreslerini karşılayabileceği düşünülüyordu
IPv6’nın yaygınlaşmasının gecikme nedenleri
- Google, APNIC, Cloudflare verilerine göre bugün IPv6 kullanıcıları toplamın hâlâ yarısından azı düzeyinde
- APNIC’ten Geoff Huston, IPv6’nın “mümkün olduğunca muhafazakâr tasarlanmış bir protokol” olduğunu söyleyerek komite usulü tasarımın sınırlarına işaret etti
- IPv6, IPv4 ile uyumlu olmadığı için paralel işletim gerektirdi ve buna ek olarak neredeyse hiç yeni işlev sunmadı
- Bruce Davie, IPv6’nın adres genişletme dışında büyük bir iyileştirme getirmediğini, güvenlik ve QoS gibi özelliklerin sonuçta IPv4’e de uygulandığını belirtti
- NAT (Network Address Translation) ortaya çıkınca IPv4 adreslerinin paylaşılması mümkün oldu ve bu da IPv6’ya geçiş ihtiyacını azalttı
- RIPE NCC’den Alvaro Vives, NAT’in mevcut altyapıyı korurken kolay ölçeklenme sağladığını açıkladı
- Gartner’dan Andrew Lerner, geçiş maliyeti, karmaşıklık, eğitim yükü, düşük ROI, performans tutarsızlıkları ve eski altyapının dual-stack desteği vermemesi gibi başlıkları temel engeller olarak gösterdi
IPv6’nın rolü ve kazanımları
- ARIN’den John Curran, IPv6’nın IPv4’ü değiştirmekten çok internet büyümesi için bir tampon görevi gördüğünü değerlendirdi
- IPv6 sayesinde mobil, genişbant ve bulut ortamlarında ölçeklenmenin mümkün hale geldiğini söyledi
- Vives, IPv6’nın uzun vadeli tasarımının ağın sadeleşmesini ve daha tutarlı planlamayı mümkün kıldığını ifade etti
- Bunun IoT, büyük ölçekli mobil ağlar, Segment Routing over IPv6 gibi yenilikleri hızlandırdığını belirtti
IPv6’nın bugünü ve geleceği
- Lerner, şirketlerin IPv6 geçiş planları hazırlaması gerektiğini vurguladı
- Uygulama uyumluluğunun doğrulanmasını, altyapı desteğinin güvence altına alınmasını ve DNS64/NAT64 tabanlı testleri önerdi
- IPv4 özel adreslerinin tükenmesi ve bulutta IPv6 lehine fiyatlandırma planlarının yaygınlaşmasının benimsemeyi hızlandıracağını öngördü
- Buna karşılık Huston, IPv6’nın internet içindeki öneminin azaldığını değerlendirdi
- NAT ve QUIC gibi teknolojiler IP adresine bağımlılığı azaltırken, istemcilerin genel IP olmadan da iletişim kurabilmesini sağlıyor
- Günümüzde internetin güvenliği ve kimlik doğrulaması alan adı temelli yapılara kaydığı için IP adreslerinin rolü küçülüyor
- IPv6 çoğu zaman maliyet etkenine göre seçiliyor; teknik üstünlüğü nedeniyle benimsenmesi ise nadir kalıyor
IPv6’nın süren kullanımı
- Bazı şirketler hâlâ büyük ölçekli IPv6 adres blokları edinmeye devam ediyor
- Huawei 2,56 desilyon, Starlink ise 150 sekstilyon IPv6 adresi aldı
- Bu tür hamleler, çeşitli ülkelerde IPv6 yaygınlık oranının %50’yi aşmasına katkı sağladı
- IPv6 tam geçişi başaramamış olsa da, internetin ölçeklenebilirliğini ve gelecekteki teknolojik temellerini koruyan başarılı bir altyapı olarak değerlendiriliyor
5 yorum
IPv4 fiyatlarına bakınca içim çekiliyor, ama yeterli galiba...
IPv4'ü ezbere yazabiliyorum ama… IPv6'da bu
olmuyor.
Çünkü ABD'nin hâlâ yeterince IPv4'ü var. Bizde de öyle.
iptime yönlendirici IPv6'yı desteklemiyor, değil mi?
Hacker News görüşleri
Ben IPv6 kullanmıyorum. Çözülmesi gereken bir sorun yok, buna karşılık istemediğim özellikler sunuyor
IPv4 adresleri yeterli, NAT arkasında olmak ise bana daha güven veriyor. Tüm cihazların internetten doğrudan yönlendirilebilir olmasını istemiyorum
Stateless auto configuration da hoşuma gitmiyor. DHCP ile durum bilgisi tutulan yapılandırmanın daha sağlam olduğunu düşünüyorum
IPv6 adreslerini ezberlemek zor, yönlendirici ve güvenlik duvarı kurallarını yeniden ayarlamak ise tam bir işkence
ISS yalnızca /64 veriyor, onunla ne yapmam gerektiğini de bilmiyorum. Prefix değişirse yönlendirme kurallarını da değiştirmek gerekiyor ama nasıl yapılacağını bilmiyorum
Özetle, cehalet içindeki huzur fena değil
NAT bir güvenlik duvarı değildir. IPv6 da güvenlik duvarını destekler
DHCPv6 kullanılırsa durum bilgisi tutmak da mümkündür. İster /8 ister /64 olsun, pratikte milyonlarca cihaza ihtiyaç yok
ISS IPv4 adresini değiştirirse aynı şekilde kuralları güncellemek gerekir
IPv4’te de tüm cihazların benzersiz adreslere sahip olması çok daha rahattır. Örneğin farklı evlerdeki üç kişi birlikte ağ oyunu oynayacaksa IPv4 gerçekten çok zahmetlidir
Ben HE tüneli kullanarak /48 alıyorum. ISS’lerin /56 veya üstünü vermesi yönünde tavsiye var ama çoğu bunu görmezden geliyor
Bir diğer sorun da dinamik prefix yeniden yapılandırması. Bunun için standartlaşmış bir yöntem yok ve script ile halletmek gerekiyor, bu da kırılgan
Okullarda IPv6 öğretilmediği için benimsenmesi zor
UCI bilgisayar mühendisliği mezunları bile IPv6’da yalnızca adres biçimini öğrendiklerini söylüyor. Geri kalan her şeyi ya kendi kendine ya da işte öğreniyorlar
20 yılı aşkın bir standart, eğitimde hâlâ sonradan düşünülen bir konu düzeyinde
Bkz. ARCEP IPv6 raporu
Artık IPv6 o kadar iyi çalışıyor ki sıkıcı denecek kadar sıradan
IPv6’nın neredeyse bir başarısızlık olduğunu düşünüyorum. APNIC blogunda IPv6 etkinleştirme yazıları da yazdım ama gerçek şu ki yaygınlık %100’e ulaşmadı
Hâlâ yalnızca IPv4 sunan pek çok ISS var ve yönlendiricilerde IPv6 varsayılan olarak kapalı geliyor
Belki de IPv4’ü muhafazakâr biçimde genişletmek daha iyi olurdu. Daha basit ve mevcut altyapıyla uyumlu olurdu
Şimdi ise iki protokolü sonsuza kadar birlikte yürütmek zorundayız
İlgili tartışma: HN bağlantısı
AWS bile IPv6’yı neredeyse hiç desteklemiyor, IPv4 kullanımı için ise ücret alıyor
Bu başlıktaki bilgi uçurumu bile IPv6’nın yaygınlaşmamasının kanıtı
Teknik olarak güçlü bir toplulukta bile kafa karışıklığı çok fazla — avantajlar, riskler ve geçiş yöntemi dahil hiçbir şey net değil
Sonuçta bu bir değişim yönetimi başarısızlığı. Benim tahminim: masaüstü Linux’un pazar payının %50’yi geçmesi, IPv6’nın tam yaygınlaşmasından daha hızlı olacak
Yeni teknoloji mevcut olanla neredeyse aynıysa ve öğrenmek için para ile zaman harcamak gerekiyorsa kim neden geçsin?
Teknoloji benimsenmesi için ‘neden kullanmalıyım’ sorusuna net bir cevap gerekir
Son 10 yılda çalıştığım şirketlerde internet trafiğinin %75’inden fazlası IPv6’ydı
Ama IPv6’yı gerçekten bilen mühendis neredeyse yok. Sonunda IPv4+NAT tabanlı yeni bir yaklaşım çıkacak gibi görünüyor
Sonunda seçenek ya IPv4 için kira ödemek ya da IPv6’yı ücretsiz kullanmak olacak
IPv6, Second System Syndrome için tipik bir örnek gibi görünüyor
128 bit ile geleceğe hazırlık yapıldı ama 64 bit de yeterli olabilirdi.
Gezegen ölçeğinde NAT kullansak bile insanlık rahatça yoluna devam ederdi
Her cihaz benzersiz bir tanımlayıcıya sahip olduğu için DHCP olmadan da çakışma yaşanmıyor. /48 alırsanız 64 bin iç ağ kurabilirsiniz
Galaktik imparatorluk desteği ise yalnızca bonus
Yurtdışı ağlarda IPv4 gerektiği için web siteleri açısından IPv6 desteğinin somut faydası az
IPv6 geleceğin protokolü, ve öyle kalmaya da devam edecek
Ben IPv6’yı Apenwarr blog yazısı sayesinde öğrendim
2017’de yaygınlık %17 idi, şimdi ise neredeyse %50
Asıl mesele, IPv6’nın büyük bir iyileştirme sunmaması
Mühendisler insanların sırf “daha iyi” olduğu için geçeceğini sanıyor ama geçiş teşviği oluşturmuyor
Yeni standart mevcut olandan daha kullanışsızsa kimse kullanmaz.
İnsanların mühendislere uyma zorunluluğu yok, değişim istiyorsanız onlara istemeleri için bir sebep vermelisiniz
IPv6 aslında mobil ve IoT alanında zaten kazandı. IPv4’ün hâlâ ayakta kalmasının nedeni adres tasarruf teknolojileri
IPv4 adresleri kısa ve yazması kolay. Blog yazımda da bundan söz ettim
Mobilde NAT verimsiz olduğu için IPv6 avantajlı ama veri merkezlerinde NAT güvenlik açısından zorunlu